|
نه اكسپرسيون، براى
كلارينت و كلارينت باس در سى بمل
اپوس شماره يك(ش1341/1962م)
اين اثر شامل نُه قطعه است و
در يك مجموعه آموزشى انتشار يافته است و در واقع مىتوان آن را
جزو آثار تعليم و تربيتى مشايخى محسوب كرد.
اكسپرسيونهاى كلارينت و باس
كلارينت، اولين آثار مشايخى نيستند، او پيش از اين اكسپرسيون ها،
قطعاتى براى پيانو، تريوى زهى و پيانو و دو "موومان" براى اركستر
مجلسى تصنيف كرده بود ولى از آنجايى كه اين قطعات مورد توجه
استاد او هانس يلىنك قرار گرفتند و از جانب وى براى انتشار
برگزيده شدند، اين قطعه را تحت عنوان اپوس شماره يك خود، معرفى
كرد.
از آثار پيانوى او قبل از
اپوس شماره يك، مىتوان از قطعهاى ياد كرد كه بعد از حدود سى
سال، تبديل به الهامى براى قسمت سوم قطعه "نامهها" شد.
كنسرتو، براى
اركستر
اپوس شماره دو-الف
(ش1341/1962م)
اين اثر، كنسرتويى است براى
اركستر در سه قسمت و از اين نظر حائز اهميت است كه در بخش ميانى
آن، نشانه هايى از سبك تمركز گسترده، آشكار مىشود.
مشايخى هنگام تصنيف اولين
آثارش، توجه زيادى به مكتب اكسپرسيونيسم آلمان داشته است. در
قسمت دوم كنسرتو، مايل بوده "ايجاز" موسيقى آنتون وبرن را در
شيوه سمفونيك تجربه كند. به اين ترتيب اولين نشانههاى تعلق خاطر
به تمركز در بيان را در اين موومان مىيابيم.
تريو (زهى)
اپوس شماره دو- ب
(م1341/1962ش) قطعهايى است از نظر مصالح ساختمانى، وفادار به
موسيقى دوازده تنى كه از نظر سبك، تحت تأثير گرايشهاى
اكسپرسيونيستى است. اين قطعه در سه موومان نوشته شده است و
مىتوان آن را توسط ويولون، آلتو و ويلنسل و يا دو ويولون و
ويلنسل اجرا كرد.
اتونوم شماره
يك
براى اركستر
اپوس
شماره سه (ش1343/1964م)
در اين سالها مشايخى، شايد
از طريق موسيقى "وبرن" و تا حدودى نيز تحت تأثير نوشتههاى زدل
ماير، عميقاً به "اتونومى" در موسيقى معتقد بود.
اتونومى در اينجا اشارهاى
به "به خود متكى بودن" است.
اين مجموعه، آغازى است در
زمينه تمركز گسترده كه به همين دليل نيز، آهنگساز نام آنرا
اتونوم شماره يك گذاشته است. اثر داراى فرمولهايى، نزديك به
فرمولهاى رياضى است.
اتونوم شماره
دو
براى اركستر
اپوس شماره چهار
(ش1343/1964م)
در حالى كه در اتونوم شماره
يك، در هر پيكره موسيقيايى يك انتقال از سرى دوازده تنى به كار
گرفته شده است، در اتونوم شماره دو، از طرفى در پيكرههاى
موسيقايى، انتقالهاى بيشترى از سرىهاى دوازده تنى مورد استفاده
قرار گرفته است و از طرف ديگر، آهنگساز آگاهانه كوشيده، خود را
از يك وابستگى "دگماتيك" به منطق دوازده تنى، دور سازد.
اين قطعه در عين بيان
متمركز، زمان طولانىترى را براى اجرا اشغال مىكند. (اتونوم يك،
درخدمت ايجاز در بيان، در كمتر از سه دقيقه به انجام
مىرسد).
| 
